Tego możesz nie wiedzieć o motocyklach Triumph!

Triumph to jedna z tych marek, które przez ponad sto lat zdążyły odcisnąć ogromne piętno na historii motocyklizmu. Brytyjski producent ma na swoim koncie nie tylko kultowe modele i sportowe sukcesy, ale również szereg rozwiązań technicznych, które wpłynęły na rozwój całej branży. Dla wielu motocyklistów Triumph kojarzy się głównie z klasycznymi Bonneville, nowoczesnymi Tigerami albo trzycylindrowymi nakedami Street Triple i Speed Triple. Historia tej marki jest jednak znacznie bogatsza. Oto kilka mniej oczywistych faktów i historii związanych z marką Triumph. Niektóre z nich są dziś praktycznie zapomniane, inne stały się fundamentem legendy brytyjskiego producenta.

Pierwszy produkcyjny motocykl Triumph z 1902 roku

Pierwszy seryjny motocykl Triumph został zaprezentowany w kwietniu 1902 roku. Maszyna bazowała jeszcze na klasycznej ramie rowerowej, do której zamontowano jednocylindrowy silnik belgijskiej firmy Minerva o mocy około 2,2 KM. Jednostka napędowa była umieszczona przed suportem, co w tamtych czasach było jednym z popularnych rozwiązań konstrukcyjnych.

Motocykl korzystał z napędu pasowego i nie posiadał jeszcze wielu elementów, które dziś uznajemy za oczywiste wyposażenie motocykla. Nie było tam klasycznego sprzęgła, skrzyni biegów ani rozbudowanego zawieszenia. Konstrukcja była jednak stosunkowo lekka i prosta, dzięki czemu dobrze wpisywała się w realia początku XX wieku, gdy motocykle miały być przede wszystkim tańszą alternatywą dla samochodów.

Pierwszy Triumph wyróżniał się bardzo dobrą jakością wykonania jak na swoje czasy. Firma Siegfrieda Bettmanna już wtedy słynęła z precyzyjnej produkcji rowerów, dlatego wiele elementów motocykla wykonywano wyjątkowo starannie. Właśnie dzięki temu marka bardzo szybko zaczęła budować opinię producenta solidnych i dopracowanych konstrukcji, co później okazało się jednym z kluczowych elementów sukcesu Triumpha.

Co ciekawe, już kilka lat później Triumph zaczął projektować własne silniki zamiast korzystać wyłącznie z jednostek zewnętrznych producentów. Był to bardzo ważny moment w historii marki, ponieważ pozwolił Brytyjczykom szybciej rozwijać własne rozwiązania techniczne i budować motocykle o bardziej unikalnym charakterze.

Pierwsze zwycięstwo Triumpha na Isle of Man TT

Triumph odniósł swoje pierwsze zwycięstwo w Isle of Man TT już w 1908 roku, czyli w okresie, gdy wyścigi motocyklowe dopiero zaczynały zdobywać popularność. Zwycięzcą został Jack Marshall, który wygrał klasę Single Cylinder na motocyklu Triumph z silnikiem o mocy 3,5 KM. Był to jeden z pierwszych dużych sukcesów brytyjskiej marki w sporcie motocyklowym.

Wyścigi Tourist Trophy na Wyspie Man już wtedy uchodziły za niezwykle wymagające. Trasy były długie, nawierzchnie dalekie od ideału, a motocykle bardzo awaryjne. Sam fakt ukończenia wyścigu był ogromnym osiągnięciem, dlatego zwycięstwo Triumpha miało dla marki ogromne znaczenie wizerunkowe.

Maszyna Jacka Marshalla była stosunkowo prosta technicznie, ale wyróżniała się solidną konstrukcją i stabilnością. W tamtych czasach właśnie wytrzymałość była jednym z najważniejszych czynników decydujących o wynikach wyścigów. Wiele motocykli jeszcze przed połową dystansu odpadało z rywalizacji z powodu usterek mechanicznych.

Sukces z 1908 roku zapoczątkował wieloletnią obecność Triumpha w sportach motocyklowych. Brytyjska marka przez kolejne dekady wielokrotnie pojawiała się w różnych seriach wyścigowych i budowała wizerunek, który do dziś pozostaje ważnym elementem jej tożsamości.

Triumph Model H – jeden z najważniejszych motocykli w historii marki

Triumph Model H został zaprezentowany w 1915 roku i bardzo szybko stał się jednym z najważniejszych motocykli w historii brytyjskiej marki. Była to maszyna zaprojektowana głównie z myślą o potrzebach armii podczas I wojny światowej. Motocykl wykorzystywano przede wszystkim do transportu żołnierzy, meldunków oraz lekkiego wyposażenia.

Model H był napędzany jednocylindrowym silnikiem o pojemności 550 cm3 i mocy około 4 KM. Jednostka współpracowała z trzybiegową skrzynią biegów oraz napędem pasowym. Jak na swoje czasy była to konstrukcja bardzo nowoczesna, szczególnie pod względem trwałości i łatwości obsługi.

Ogromną zaletą motocykla była jego niezawodność. Triumph Model H został zaprojektowany tak, aby mógł pracować w trudnych warunkach frontowych i wymagał możliwie najmniej obsługi serwisowej. Właśnie dlatego brytyjska armia zamówiła tysiące egzemplarzy tej maszyny, a motocykl szybko zyskał przydomek „Trusty Triumph”.

Model H często jest określany jako jeden z pierwszych nowoczesnych motocykli na świecie. Konstrukcja posiadała między innymi zawieszenie przedniego koła, zintegrowany układ smarowania oraz rozwiązania poprawiające kulturę pracy silnika. Dla Triumpha był to motocykl przełomowy, który pomógł zbudować globalną renomę marki.

Triumph i rekordy prędkości w Bonneville

Historia rekordów prędkości Triumpha jest nierozerwalnie związana z Bonneville Salt Flats w amerykańskim stanie Utah. To właśnie tam Brytyjczycy przez dekady bili kolejne rekordy prędkości i budowali legendę marki kojarzonej z bardzo szybkimi motocyklami. Nazwa Bonneville, która później trafiła na seryjne motocykle Triumpha, pochodzi właśnie od tego miejsca.

Jednym z najważniejszych momentów w historii marki był rok 1956. Johnny Allen ustanowił wtedy rekord prędkości na specjalnie przygotowanym streamlinerze Triumph Devil’s Arrow. Maszyna była napędzana dwucylindrowym silnikiem Triumph o pojemności 650 cm3 zasilanym metanolem. Motocykl rozpędził się do ponad 345 km/h, co było ogromnym osiągnięciem jak na tamte czasy.

W kolejnych latach Triumph wielokrotnie poprawiał własne rekordy. Maszyny przyjmowały formę bardzo opływowych streamlinerów budowanych specjalnie z myślą o minimalizacji oporu powietrza. Za kierownicami takich motocykli zasiadali między innymi Bob Leppan i Bill Johnson.

Dziedzictwo Bonneville do dziś jest jednym z najważniejszych elementów historii marki. Triumph bardzo mocno wykorzystuje tę historię również w marketingu współczesnych motocykli klasy Modern Classic. Sama nazwa Bonneville stała się już praktycznie symbolem brytyjskiej motoryzacji i jedną z najbardziej rozpoznawalnych w świecie motocykli.

Narodziny nowoczesnego twina

Triumph Speed Twin z 1937 roku jest uznawany za jeden z najbardziej przełomowych motocykli przedwojennej motoryzacji. Konstrukcja została opracowana przez Edwarda Turnera i wykorzystywała rzędowy, dwucylindrowy silnik o pojemności 498 cm3. To właśnie ten model spopularyzował układ parallel twin, który później stał się niezwykle popularny w brytyjskich motocyklach.

W tamtych czasach większość motocykli była ciężka, powolna i mało dynamiczna. Speed Twin całkowicie zmienił sposób myślenia o motocyklach drogowych. Maszyna była stosunkowo lekka, oferowała bardzo dobre osiągi i wyróżniała się wysoką kulturą pracy w porównaniu z dużymi jednocylindrowcami.

Silnik Speed Twina generował moc 27 KM, co pod koniec lat 30. było bardzo dobrym wynikiem dla motocykla drogowego. Co ważne, konstrukcja była również wyjątkowo kompaktowa. Dzięki temu motocykl prowadził się znacznie lepiej od wielu konkurencyjnych maszyn dostępnych w tamtym okresie.

Wpływ Speed Twina na branżę motocyklową był ogromny. W kolejnych dekadach wielu producentów zaczęło rozwijać własne motocykle z rzędowymi dwójkami. Sam Triumph przez lata bazował właśnie na tej koncepcji, a współczesne modele Bonneville nadal nawiązują stylistycznie i technicznie do legendarnego Speed Twina.

Triumph jako dostawca silników Moto2

W 2019 roku Triumph został oficjalnym dostawcą silników dla klasy Moto2 w motocyklowych mistrzostwach świata. Brytyjska marka zastąpiła Hondę, która dostarczała jednostki napędowe do tej serii od 2010 roku. Było to ogromne wydarzenie zarówno dla samego Triumpha, jak i dla całego świata wyścigów motocyklowych.

Silnik przygotowany przez Triumph bazuje na trzycylindrowej jednostce 765 znanej ze Street Triple RS. Oczywiście motor został mocno zmodyfikowany pod kątem wyścigowym. Zastosowano między innymi tytanowe zawory, wyczynowe elementy układu rozrządu oraz specjalnie przygotowaną elektronikę. Nowe silniki znacząco wpłynęły na charakter klasy Moto2. Motocykle stały się szybsze, bardziej agresywne i oferują lepsze osiągi przy wyjściach z zakrętów.

Dla Triumpha obecność w Moto2 okazała się świetnym narzędziem marketingowym i nie tylko. Brytyjczycy wykorzystują doświadczenia z wyścigów przy rozwoju seryjnych motocykli, a sama współpraca z MotoGP bardzo mocno wzmocniła sportowy wizerunek marki na całym świecie.

Technologia T-Plane

Technologia T-Plane to jedno z najciekawszych współczesnych rozwiązań opracowanych przez Triumpha dla silników trzycylindrowych. System zadebiutował przede wszystkim w modelach Tiger 900 oraz Tiger 1200 i miał na celu zmianę charakterystyki pracy jednostki napędowej.

W klasycznych silnikach trzycylindrowych zapłony występują w równych odstępach. Triumph zastosował jednak nierównomierny układ zapłonu określany właśnie jako T-Plane. Dzięki temu silnik zaczął generować bardziej wyrazisty charakter pracy przypominający częściowo jednostki typu crossplane lub widlaste V-twiny.

Największą zaletą technologii T-Plane jest poprawa trakcji przy niskich prędkościach oraz podczas jazdy w terenie. Nierównomierne oddawanie momentu obrotowego ułatwia kontrolowanie przyczepności tylnego koła, szczególnie na luźnych nawierzchniach. Motocykle stały się dzięki temu bardziej przewidywalne poza asfaltem.

Zmiana układu zapłonu wpłynęła również na brzmienie i odczucia z jazdy. Silniki T-Plane pracują bardziej surowo i mechanicznie niż wcześniejsze trzycylindrowce Triumpha, ale jednocześnie oferują bardzo charakterystyczny dźwięk oraz świetne połączenie elastyczności, momentu obrotowego i wysokiej kultury pracy.

Podsumowanie

Marka Triumph jest z nami od ponad 100 lat i w tym czasie zdołała opracować wiele ciekawych maszyn oraz rozwiązań konstrukcyjnych. Ustanawiała nowe rekordy prędkości i na stałe zapisała się na kartach historii sportów motocyklowych. To także jeden z ulubionych brandów gwiazd świata muzyki i filmu. Kiedyś motocykli Triumph chętnie dosiadali m.in. Steve McQueen i Elvis Presley, a dziś sięga po nie sam James Bond. Idąc z duchem czasu Triumph pojawia się również w grach komputerowych. To wszystko sprawia, że można napisać wiele tekstów o ciekawostkach związanych z tą marką.